نئوبانک در ایران بانک جداگانه‌ای نیست؛ در بیشتر موارد درِ دیجیتالِ یک بانک قدیمی است. بلو از بانک سامان است و ویپاد از بانک پاسارگاد، و حسابی که در آن‌ها باز می‌کنید حساب همان بانک است. اگر حساب بی‌شعبه یا وام کوچک می‌خواهید، این دو ساده‌ترین راه‌اند. اگر فقط می‌خواهید کارت به کارت و قبض راحت‌تر شود، اوانو و همراه کارت راه دیگری‌اند و اصلاً حساب نمی‌سازند.
این راهنما شش نام پرتکرار را کنار هم می‌گذارد: بلو، ویپاد، رسالت، بام، اوانو و همراه کارت. اول جدول مقایسه را می‌بینید. بعد می‌خوانید هر کدام به چه کاری می‌خورد، و آخر سر یاد می‌گیرید شبا و نام صاحب حساب را چطور بگیرید تا پول به آدم درست برسد.
نئوبانک چیست و در ایران چه شکلی دارد
نئوبانک بانکی است که شعبه ندارد و همه‌چیز را از گوشی پیش می‌برید: ثبت‌نام، احراز هویت با ویدیو، کارت با پست و پشتیبانی با چت. در بعضی کشورها نئوبانک مجوز مستقل دارد. در ایران طبق گزارش‌های فناوری منتشرشده، نئوبانک نمی‌تواند مستقل کار کند و بانک‌ها آن را راه می‌اندازند. فهرست‌های عمومی هم بیشتر نام‌ها را شعبهٔ دیجیتال بانک‌های سنتی می‌نامند. مجوز بانکی را بانک مرکزی می‌دهد و فهرست رسمی و تازه‌ای از نئوبانک‌ها برای ۱۴۰۵ ندیدیم.
نتیجهٔ عملی ساده است. پولتان نزد بانک مادر می‌ماند، شبایتان شبای همان بانک است و در فرم‌ها نام آن بانک را می‌نویسید، نه نام اپ. جایگاه نئوبانک کنار بانکداری سنتی و الکترونیک را در انواع بانکداری می‌بینید.
شش نام که با نئوبانک قاطی می‌شوند
این شش سرویس سه جنس متفاوت‌اند و بیشتر سردرگمی‌ها از همین‌جا می‌آید.
- نئوبانک: بلو و ویپاد. حساب تازه را همان‌جا با اپ باز می‌کنید.
- اپ یا سامانهٔ یک بانک: بام برای بانک ملی و ام رسالت برای بانک رسالت. هر دو افتتاح حساب دیجیتال دارند، ولی در واقع همان بانک قدیمی‌اند.
- اپ پرداخت: اوانو و همراه کارت. بانک نیستند و حساب باز نمی‌کنند؛ کارت‌های بانکی شما را به هم وصل می‌کنند.
مقایسهٔ نئوبانک و اپ‌های بانکی در ۱۴۰۵
جدول بر پایهٔ مقاله‌های همین وبلاگ و منابع تا آبان ۱۴۰۵ ساخته شده. مبلغ وام‌ها را عمداً ننوشته‌ایم، چون بانک‌ها آن‌ها را بارها عوض کرده‌اند.
| نام | پشت آن کیست | چه نوع سرویسی است | حساب و کارت | وام یا اعتبار | شبا |
|---|---|---|---|---|---|
| بلو | بانک سامان | نئوبانک | حساب سامان، کارت با پست | وام نقدی و اعتباری؛ شرط‌ها را اپ می‌گوید | شبای سامان، کد ۰۵۶ |
| ویپاد | بانک پاسارگاد (سازنده داتین) | نئوبانک | حساب پاسارگاد، کارت با پست | وام پله‌ای، اولین بار معمولاً یک میلیون تومان | شبای پاسارگاد، کد ۰۵۷ |
| رسالت (ام رسالت) | بانک رسالت | افتتاح حساب غیرحضوری | حساب قرض‌الحسنه بدون سود، کارت با پست | وام قرض‌الحسنه، بعد از ماندن پول در حساب | شبای رسالت، کد ۰۷۰ |
| بام | بانک ملی | اپ و سامانهٔ بانکداری | برای مشتری ملی؛ افتتاح دیجیتال هم دارد | تسهیلات خود بانک ملی | شبای بانک ملی |
| اوانو | همراه اول | اپ پرداخت | حساب نمی‌سازد؛ کیف پول دارد | اعتبار خرید ۴قسطه تا ۲۰ میلیون تومان، تدریجی و فقط برای مشترک همراه اول | ندارد |
| همراه کارت | شرکت همراه پیدا | اپ پرداخت | حساب نمی‌سازد | ندارد | ندارد |
بلو و ویپاد برای کسی که حساب تازه می‌خواهد
بلو نئوبانک بانک سامان است. ثبت‌نام با کد ملی و ویدیوی سلفی انجام می‌شود و طبق راهنمای رسمی حساب تا سه روز بعد از تأیید استعلام فعال می‌شود. یک نکته را از اول بدانید: در فرم‌ها بانک شما «سامان» ثبت می‌شود، و برای کارهای حضوری گاهی باید سراغ شعبه‌های سامان بروید. ثبت‌نام، کارت و سقف انتقال را در بلو بانک چیست و چطور حساب بسازیم قدم‌به‌قدم نوشته‌ایم.
ویپاد شعبهٔ دیجیتال پاسارگاد است. با کد ملی و یک فیلم کوتاه از چهره ثبت‌نام می‌کنید، بررسی بانک یک تا ۷۲ ساعت طول می‌کشد و کارت چند روز کاری بعد با پست می‌رسد. وام‌هایش پله‌ای باز می‌شوند و کارمزدشان کم نیست؛ پیش از تأیید همهٔ هزینه‌ها را روی صفحهٔ اپ جمع بزنید. جزئیات در ویپاد چیست و وام و ثبت‌نامش چطور است آمده.
فرق این دو بیشتر در بانک مادر و شکل وام است، نه در ظاهر اپ. اگر کارفرما یا کارگزارتان شبای بانک مشخصی می‌خواهد، همین می‌تواند تصمیم را بگیرد.
رسالت برای نوبت وام قرض‌الحسنه
بانک رسالت قرض‌الحسنه است و حساب آن سود ندارد. کسی که سراغش می‌رود معمولاً دنبال وام است. سقف و مدت وام به مبلغ و مدتی بستگی دارد که پولتان در حساب مانده باشد. افتتاح حساب را می‌شود بی‌مراجعه به شعبه و از سامانهٔ ام رسالت انجام داد. هزینهٔ عضویت و کارت در منابع رقم نداشت، پس پیش از پرداخت از خود صفحه یا پشتیبانی بپرسید. مراحل و مدارک در افتتاح حساب بانک رسالت آمده است. اگر وام نمی‌خواهید، سپردهٔ سودده بانک‌های دیگر برای نگه‌داشتن پول مناسب‌تر است.
اگر حساب تازه لازم ندارید
بام سامانهٔ بانکداری دیجیتال بانک ملی است. مشتری فعلی با کارتش ثبت‌نام می‌کند و شماره حساب و شبا را داخل اپ می‌بیند. ورود، نسخهٔ وب و خطاهای رایجش در همراه بام ملی توضیح داده شده.
اوانو اپ پرداخت همراه اول است و بانک نیست. کارت به کارت، شارژ، قبض و کیف پول دارد. مهم‌ترین امکانش در ۱۴۰۵ اعتبار خرید تا ۲۰ میلیون تومان است که تدریجی فعال می‌شود و فقط به مشترک همراه اول می‌رسد؛ کارمزد قسط‌ها را پیش از خرید در اپ ببینید. فهرست خدمات و مراحل ثبت‌نام در اوانو چیست آمده است.
همراه کارت هم بانک نیست و کارت چند بانک را در یک اپ نگه می‌دارد. پایا و پل را از آن نمی‌شود فرستاد و فقط کارت به کارت دارد. جزئیات و مشکلات رایجش در همراه کارت چیست آمده.
امنیت اپ‌های بانکی و پرداخت
پول در نئوبانک نزد یک بانک دارای مجوز می‌ماند، پس خطر اصلی خودِ بانک نیست. خطر واقعی اپ جعلی و فریب است: نسخهٔ تقلبی که با وعدهٔ اعتبار و هدیه دست‌به‌دست می‌شود و اطلاعات کارت را می‌گیرد. هر اپی را فقط از فروشگاه‌های معتبر یا سایت رسمی خودش نصب کنید، و رمز دوم و کد پیامکی را به هیچ‌کس نگویید، حتی کسی که خودش را کارمند بانک معرفی می‌کند.
شبا و نام صاحب حساب در نئوبانک
حساب بلو و ویپاد حساب بانک مادرشان است، پس شبای آن‌ها هم با کد همان بانک می‌آید: بعد از IR و دو رقم کنترلی، ۰۵۶ برای سامان (بلو) و ۰۵۷ برای پاسارگاد (ویپاد). شبای خودتان را در صفحهٔ حساب اپ می‌بینید. برای کارت بلو صفحهٔ شبا بلوبانک هم هست. ساختار کامل شبا را در شماره شبا چیست توضیح داده‌ایم.
سناریوی رایج دیگر این است که کسی برای پایا یا پل به شبا نیاز دارد و فقط شمارهٔ کارت گیرنده را دارد. یا شبایی از فروشنده گرفته‌اید و می‌خواهید پیش از واریز مطمئن شوید مال کیست. در هر دو حالت، استعلام شبا و نام صاحب حساب کمک می‌کند. زبانهٔ «کارت به شبا» از شمارهٔ کارت شبا می‌سازد و زبانهٔ «استعلام شبا» بانک، نام صاحب حساب و وضعیت حساب را نشان می‌دهد. اولین تبدیل یا استعلام رایگان است و بعد از آن به بستهٔ استعلام نیاز دارید. برعکسش شدنی نیست: از روی شبا نمی‌شود شمارهٔ کارت را درآورد.
اوانو و همراه کارت حساب نیستند و شبا ندارند. اگر کسی برای واریز، «شبای اوانو» یا «شبای همراه کارت» به شما داد، پیش از واریز حتماً نام صاحب آن شبا را ببینید.
پیش از انتقال بزرگ چه کنیم
هر سرویسی را انتخاب کردید، روز اول مبلغ بزرگ نریزید. یک انتقال کوچک بزنید، شبا و نام صاحب حساب را ببینید و بعد کار اصلی را انجام دهید. اگر هنوز مردد هستید، جملهٔ «پاسخ کوتاه» بالای مقاله معیار شماست: نیاز شما حساب است، وام قرض‌الحسنه، حساب بانک ملی یا فقط پرداخت؟
